Wczesna diagnoza pozwala nie tylko na skuteczne wsparcie dziecka, ale także na uniknięcie wtórnych trudności, takich jak obniżona samoocena, frustracja szkolna czy problemy społeczne. Badania pokazują, że wczesna, całościowa diagnoza psychologiczna i szybka interwencja znacząco poprawiają jakość życia dzieci i ich rodzin. Podnosi poziom funkcjonowania dziecka, zarówno w zakresie edukacyjnym, emocjonalnym, jak i społecznym. Oto kilka przykładów:
Badanie MTA Study (Multimodal Treatment Study of ADHD, 1999) dowiodło, że dzieci, które otrzymały wczesną diagnozę i kompleksowe wsparcie (terapia psychologiczna + farmakoterapia), wykazywały znacznie lepsze funkcjonowanie szkolne i społeczne niż te, które nie otrzymały takiej pomocy. Wczesna diagnoza i zastosowanie wieloaspektowej terapii pozwalają więc na skuteczniejszą regulację zachowań, poprawę wyników w nauce i zmniejszenie ryzyka wtórnych problemów emocjonalnych u dzieci z ADHD.
Z kolei badania Biedermana i współpracowników (2006) pokazują, że dzieci z nierozpoznanym zespołem nadpobudliwości psychoruchowej są bardziej narażone na trudności szkolne, obniżoną samoocenę i problemy społeczne.
Badanie Rogers & Dawson (2010) – Early Start Denver Model (ESDM) dotyczyło wpływu wczesnej interwencji na funkcjonowanie dzieci w wieku 18–30 miesięcy, które otrzymały diagnozę zaburzeń ze spektrum autyzmu. Dzieci poddane intensywnej terapii opartej na zabawie i treningu interakcji społecznej, rozwijały się istotnie lepiej językowo, społecznie i poznawczo niż te, które nie otrzymały pomocy. Po dwóch latach terapii dzieci w grupie interwencyjnej miały wyższe IQ, lepsze zdolności językowe i społeczne niż grupa kontrolna.
Zatem wczesna diagnoza i terapia mogą znacząco poprawić rozwój dziecka z ASD i zmniejszyć przyszłe trudności adaptacyjne. Badania S. Baron-Cohena (1997) wykazały ponadto, że wczesna diagnoza zaburzeń ze spektrum autyzmu (ASD) poprawia skuteczność terapii.
Badania prowadzone w Yale Center for Dyslexia& Creativity w 2003 roku pokazały, że dzieci, które otrzymały wczesną diagnozę (w wieku 5–7 lat) i interwencję (np. specjalistyczne programy nauki czytania), osiągały znacznie lepsze wyniki w nauce niż dzieci, które rozpoczęły terapię później. Wczesne programy interwencyjne pomogły dzieciom poprawić umiejętność dekodowania słów i płynność czytania, zmniejszając ryzyko wtórnych problemów, takich jak niska samoocena czy trudności szkolne.
To dobitnie dowodzi, że wczesna diagnoza i interwencja pedagogiczna pozwalają na skuteczniejsze wyrównanie szans edukacyjnych dzieci z dysleksją.
To wyniki badań, które dają ogromną nadzieję! Dzięki wczesnemu rozpoznaniu i wdrożeniu
strategii terapeutycznych:
W praktyce oznacza to, że wczesne skierowanie dziecka na całościową diagnozę psychologiczną może znacząco wpłynąć na jego przyszłość, zapobiegając poważniejszym trudnościom i umożliwiając lepszą jakość życia.
O AUTORCE:
Mgr Dagmara Zbroch: psycholożka z przygotowaniem pedagogicznym, specjalistka diagnozy psychologicznej, dyplomowana psychoterapeutka psychodynamiczna dzieci, młodzieży i dorosłych. Ma bogate i różnorodne doświadczenie zawodowe z Pacjentami w różnym wieku, które zdobywała m.in. w Centrum Onkologii w Warszawie, Poradni Psychologicznej przy Zakładzie Rehabilitacji czy Ośrodku Pomocy Społecznej. Ukończyła 4-letnie szkolenie podyplomowe z zakresu psychoterapii w prestiżowym Laboratorium Psychoedukacji. Od wielu lat przeprowadza diagnozy psychologiczne – w tym diagnozy w kierunku całościowych zaburzeń rozwoju oraz prowadzi psychoterapię indywidualną. Aktualnie przyjmuje w klinice PsychoMedic w Warszawie oraz w formie online.
